Jak się uczyć efektywnie? Techniki skutecznego zapamiętywania
- Ryszard Skarbek
- 4 paź 2021
- 6 minut(y) czytania
Zaktualizowano: 20 mar
W dzisiejszych czasach coraz więcej nacisku kładzie się na bycie tzw. "quick learner". Zdolność oraz chęć nieustannego uczenia się zaczynają być jednymi z kluczowych czynników sukcesu - zarówno na poziomie firmy, jak i na poziomie osobistym. Czy zatem potrafimy się uczyć? Czy ktoś nauczył nas jak uczyć się szybko i skutecznie?
Badania pokazują, że są na to sprawdzone sposoby. Ten artykuł wyjaśnia, co mówią na ten temat naukowcy.
Poznaj 7 wskazówek jak się uczyć efektywnie.
Badania udowadniają, że istnieje siedem sposobów na efektywną naukę i trwałe przyswajanie wiedzy. Oto one.
1. Rób przerwy w nauce - ucz się w krótkich odcinkach czasu.
Eksperci z Centrum Sukcesu Akademickiego Louisiana State University sugerują poświęcenie max 30-50 minut na naukę nowego materiału.
„Każde mniej niż 30, to po prostu za mało, ale wszystko, co przekracza 50, to zbyt wiele informacji, które mózg może przyswoić za jednym razem.”
- pisze asystentka absolwentów, Ellen Dunn. Gdy skończysz jeden odcinek, zrób sobie 5-10 minutową przerwę przed rozpoczęciem kolejnej sesji.
Krótkie, częste sesje edukacyjne są znacznie lepsze niż dłuższe i rzadkie, zgadza się Neil Starr, mentor szkoleń na Western Governors University, internetowej uczelni non-profit, w której przeciętny student uzyskuje tytuł licencjata w ciągu dwóch i pół roku.
2. Aby lepiej zapamiętywać, rób notatki ręcznie.
Chociaż robienie notatek na laptopie jest szybsze, używanie długopisu i papieru pomoże Ci zapamiętywać szybciej i lepiej rozumieć. Naukowcy z Princeton University i UCLA odkryli, że kiedy studenci robili notatki ręcznie, słuchali bardziej aktywnie i byli w stanie zidentyfikować ważne koncepcje. Z kolei zapisywanie na laptopie prowadzi do bezmyślnej transkrypcji, a także jest okazją do odwrócenia uwagi, na przykład e-mailem.
„W trzech badaniach odkryliśmy, że studenci, którzy notowali na laptopach, radzili sobie gorzej w pytaniach koncepcyjnych niż studenci, którzy robili notatki odręcznie” - pisze współautorka i profesor psychologii z Uniwersytetu Princeton, Pam Mueller.
„Pokazujemy, że podczas gdy robienie większej liczby notatek może być korzystne, skłonność osób notujących na laptopach do transkrypcji wykładów dosłownie, zamiast przetwarzania informacji i przeformułowania ich własnymi słowami, powoduje spadek efektywności nauki”.
3. Powtarzaj na głos. To podnosi koncentrację.
To ułatwia zapamiętywanie, bo angażuje zmysł słuchu. Mówienie na głos, recytowanie, tłumaczenie na własne słowa oraz odpowiadanie na pytania na głos to skuteczne techniki nauki. Wypróbuj także nagrywanie krótkich podsumowań głosowych oraz łączenie głośnego powtarzania z chodzeniem.
4. Wykorzystaj siłę powtórek.
Choć brzmi to sprzecznie z intuicją, możesz uczyć się szybciej, robiąc regularne odstępy pomiędzy poszczególnymi sesjami.
W wywiadzie dla The New York Times, Benedict Carey, autor książki How We Learn: The Surprising Truth About When, Where and Why It Happens, mówi, że z uczeniem się jest jak z podlewaniem trawnika.
„Możesz podlewać trawnik raz w tygodniu przez 90 minut lub trzy razy w tygodniu przez 30 minut” – powiedział. „Rozproszenie podlewania w ciągu tygodnia sprawi, że trawnik będzie z czasem bardziej zielony”.
Aby zapewnić, że studiowany materiał nie ulegnie zapomnieniu, najlepiej jest przejrzeć informacje od jednego do dwóch dni po pierwszym przestudiowaniu.
„Ponadto powtarzanie informacji przez dłuższy czas – powiedzmy przez kilka dni, a nie przez krótki okres czasu – wysyła do mózgu silniejszy sygnał, że musi zachować informacje”. - twierdzi Carey.
Warto stosować rozłożone w czasie powtórki (ang. spaced repetition). Dzięki temu mózg regularnie wraca do przyswojonych wcześniej informacji i tworzy powiązania z całością zgromadzonej wiedzy.
5. Skuteczna nauka potrzebuje drzemki.
Według najnowszych badań opublikowanych w Psychological Science, przerwy są kluczowe, jeśli chcesz zwiększyć efektywność nauki. A spanie pomiędzy poszczególnymi etapami nauki może zwiększyć Twoją pamięć nawet do sześciu miesięcy później.
W eksperymencie przeprowadzonym we Francji uczestnicy uczyli się w dwóch etapach tłumaczenia 16 francuskich słów na język Suahili . Członkowie grupy „bez drzemki” ukończyli pierwszą sesję nauki rano i drugą sesję wieczorem tego samego dnia.
Członkowie grupy „z drzemką” ukończyli pierwszą sesję wieczorem, przespali się, a następnie ukończyli drugą sesję następnego ranka.
Uczestnicy, którzy spali między sesjami, pamiętali średnio około 10 z 16 słów, podczas gdy ci, którzy nie spali, pamiętali tylko około 7,5 słowa.
„Nasze wyniki sugerują, że przeplatanie snu z sesjami nauki prowadzi do dwojakiej korzyści: 1. skraca czas niezbędny do nauczenia się, 2. zapewnia znacznie lepszą długoterminową retencję wiedzy”.
– pisze psycholożka Stephanie Mazza z Uniwersytetu w Lyonie.
„Poprzednie badania sugerowały, że spanie po całej nauce jest zdecydowanie dobrą strategią, ale teraz pokazujemy, że spanie między dwiema sesjami nauki znacznie poprawia taką strategię”.
6. Aby utrwalić wiedzę, powtarzaj materiał na różne sposoby.
Według nowego badania przeprowadzonego w Johns Hopkins University School of Medicine, sukcesywna zmiana sposobu, w jaki ćwiczysz nową umiejętność, może pomóc w szybszym jej opanowaniu.
W eksperymencie uczestnicy zostali poproszeni o nauczenie się zadania komputerowego. Ci, którzy zastosowali zmodyfikowaną technikę podczas drugiej sesji, radzili sobie lepiej niż ci, którzy powtarzali tę samą metodę ćwiczenia nowej umiejętności.
7. Ucz kogoś innego (lub po prostu udawaj, że to robisz).
Zgodnie z badaniem przeprowadzonym na Washington University w St. Louis, jeśli wyobrazisz sobie, że będziesz musiał nauczyć kogoś innego materiału, który próbujesz zrozumieć, możesz przyspieszyć naukę i zapamiętać więcej. Według Johna Nestojko, habilitanta w dziedzinie psychologii i współautora badania, takie podejście zmienia sposób myślenia i jest dużo skuteczniejsze, niż podejście stosowane przez osoby, które po prostu chcą zaliczyć test.
„Kiedy nauczyciele przygotowują się do nauczania, mają tendencję do wyszukiwania kluczowych punktów i organizowania informacji w spójną strukturę” – pisze Nestojko. „Nasze wyniki sugerują, że uczniowie również zaczynają używać tego rodzaju skutecznych strategii, gdy zamierzają uczyć innych”.
"Odkrycia sugerują, że rekonsolidacja – proces, w którym istniejące wspomnienia są przywoływane i modyfikowane nową wiedzą – odgrywa kluczową rolę we wzmacnianiu szczególnie zdolności motorycznych" - pisze Pablo A. Celnik, starszy autor badań i profesor medycyny fizycznej i rehabilitacji.
„Odkryliśmy, że jeśli ćwiczysz nieco zmodyfikowaną wersję zadania, które chcesz opanować, osiągasz lepsze wyniki, niż gdybyś po prostu ćwiczył dokładnie to samo wiele razy z rzędu.”
- pisze Celnik.
📌 Podsumowanie najskuteczniejszych metod nauki.
Stwórz sobie odpowiednie, komfortowe warunki. Unikaj rozpraszaczy. Skup się w pełni na swoim celu (np. przygotowanie do egzaminu).
Zamiast uczyć się wszystkiego, rozłóż cały materiał w czasie i podziel go na mniejsze kawałki. Nie staraj się pochłonąć wszystkiego na raz. Będzie Ci łatwiej i zarejestrujesz więcej ważnych szczegółów.
Aby skutecznie się uczyć, unikaj długich sesji nauki i skupiaj swoją uwagę w krótkich odcinkach czasu. To sprawi, że nauczysz się szybciej i zapamiętasz więcej informacji.
Rób zapiski ręcznie - nie na laptopie. Naukowcy udowodnili, że to pogłębia zdolność do zapamiętywania informacji. Dobrym pomysłem są "fiszki", które pomogą Ci skutecznie przyswajać najważniejsze informacje.
W trakcie intensywnej nauki pozwól sobie na drzemkę. Naukowcy udowodnili, że drzemka pomiędzy kolejnymi sesjami procesu nauki może przedłużyć Twoją pamięć nawet do sześciu miesięcy później.
Zmieniaj sposób opanowywania tej samej umiejętności lub wiedzy. To przyśpiesza proces i podnosi jego efektywność.
Ucz kogoś innego lub wyobrażaj sobie, że to robisz. To zapewnia lepsze zapamiętywanie materiału. Jeśli nie masz takiej możliwości - rób powtórki na głos. To jeden z najskuteczniejszych sposobów na to, żeby nie zapominać.
Źródła:
https://www.fastcompany.com/3063173/six-brain-hacks-to-learn-anything-faster
https://vistula.edu.pl/jak-sie-uczyc-na-studiach-skuteczne-metody-nauki-do-sesji
Tłumaczenie z język angielskiego: Empowerment Coaching Kraków.
FAQ
Czym jest Technika Pomodoro?
Technika Pomodoro to prosta metoda zarządzania czasem, idealna dla osób zastanawiających się, jak się uczyć efektywnie. Polega na podziale nauki na krótkie, skoncentrowane sesje (zwykle 25 minut) zwane „pomodoro”, po których następuje krótka przerwa (5 minut). Po czterech cyklach zaleca się dłuższą przerwę (15–30 minut). Dzięki temu utrzymujesz wysoką koncentrację i unikniesz przemęczenia mózgu.
Czym są Mapy Myśli Tony Buzana?
Mapy Myśli to wizualna technika notowania opracowana przez Tony’ego Buzana, która pomaga organizować informacje w sposób zgodny z naturalnym sposobem myślenia mózgu. Zamiast liniowych podsumowań, tworzy się centralny temat (np. „przywództwo”), od którego odchodzą gałęzie z kluczowymi pojęciami, kolorami, ikonami i krótkimi hasłami.
Mapy Myśli ułatwiają dostęp do swojej wiedzy, kiedy chcesz sobie coś szybko przypomnieć. Wspierają również kojarzenie faktów i kreatywne myślenie.
Czym jest metoda ABCD?
Metoda ABCD to technika priorytetyzacji zadań, szczególnie pomocna przy planowaniu nauki dużego materiału. Polega na przypisaniu każdemu zadaniu jednej z czterech kategorii: A: bardzo ważne / pilne; B: ważne, ale nie pilne; C: przyjemne lub mało ważne; D: do delegowania lub usunięcia. Dzięki temu skupiasz się najpierw na tym, co przyniesie najlepszą wiedzę w praktyce.
Czym jest technika Feynmana?
Technika Feynmana to metoda nauki oparta na prostym założeniu: najlepiej uczysz się nowego materiału, gdy potrafisz wyjaśnić go w prostych słowach. Nazwana od fizyka Richarda Feynmana, polega na czterech krokach: wybierz temat, wyjaśnij go prostym językiem jak dla dziecka, zidentyfikuj luki w wiedzy i uzupełnij je, a następnie uprość i uporządkuj wyjaśnienie.
Zastosowanie tej techniki pomaga w głębszym zrozumieniu materiału i jest doskonałym narzędziem, bo wymusza aktywne przetwarzanie informacji zamiast biernego czytania.
Zobacz powiązane artykuły:
Wpływ ChatGPT na naukę studentów: wyniki badań
Prokrastynacja to nie lenistwo. Czym jest naprawdę?
Komentarze