Noam Chomsky - teoria manipulacji społecznej


Empowerment Coaching Kraków Blog-Noam Chomsky

Avram Noam Chomsky, amerykański profesor lingwistyki na Masschusetts Institute of Technology, to jeden z najczęściej cytowanych naukowców na świecie. Wynika to po części z jego bogatej twórczości (napisał ponad 100 książek), ale także z wielu, często przejmujących, cytatów. Nazywany jest ojcem współczesnego językoznawstwa, a zdecydowanie największym wkładem Chomsky’ego w dorobek ludzkości jest jego teoria lingwistyki.


Ale jest nie tylko szanowanym i bardzo cenionym naukowcem. Zasłynął z odważnych, często bezlitosnych poglądów na temat geopolityki i manipulacji, którym podlegamy coraz bardziej we współczesnym świecie. Jest kochany i pogardzany w równym stopniu. Nie stroni od tego, by być słyszanym, zarówno w dobrych, jak i złych czasach. Rozgłos zyskał dzięki swoim często radykalnym poglądom politycznym, które określa jako “libertariański socjalista”. Co w warunkach amerykańskich wymaga ogromnej odwagi.


Dziś chciałbym się podzielić TEORIĄ MANIPULACJI, którą Chomsky opracował obserwując współczesny świat. Bardzo jestem ciekaw czy, i które punkty, przemówią do Ciebie najbardziej lub spowodują skojarzenie z czymś, co de facto znasz z własnego doświadczenia.


TEORIA MANIPULACJI SPOŁECZNEJ Noama Chomsky'ego:


1. Rozpraszaj uwagę

Kluczowym elementem kontroli społecznej jest odwrócenie uwagi od istotnych spraw i zmian dokonywanych przez polityczne i ekonomiczne elity, poprzez ciągłe rozpraszanie uwagi i zalew opinii publicznej nieistotnymi informacjami. Strategia odwrócenia uwagi jest kluczowa, aby zapobiegać zainteresowaniu społeczeństwa podstawową wiedzą z zakresu nauki, ekonomii, psychologii, neurobiologii i cybernetyki. „Utrzymuj opinię publiczną odwróconą od realnych problemów społecznych, poprzez zniewolenie nieważnymi sprawami. Społeczeństwo musi być cały czas bardzo zajęte, bez czasu na myślenie”.


2. Wygeneruj problem i zaproponuj rozwiązanie

Ta podejście jest również określane jako „problem – reakcja – rozwiązanie”. Stwórz taką sytuację (problem), która wywoła u odbiorców żądanie podjęcia natychmiastowych kroków, mających na celu rozwiązanie problemu lub zapobieganie mu w przyszłości. Na przykład: pozwól, by rozprzestrzeniła się przemoc, aby społeczeństwo zgodziło się na zaostrzenie norm prawnych w ochronie własnego bezpieczeństwa, za cenę swojej wolności. Lub wykreuj kryzys ekonomiczny, aby usprawiedliwić radykalne cięcia świadczeń socjalnych.


3. Zmiany wprowadzaj stopniowo

Nie wprowadzaj radykalnych zmian drastycznie lecz stopniowo. Przesuwaj granicę wytrzymałości i akceptacji krok po kroku, aż do granic wytrzymałości, rozbijając zmiany na kolejne lata. W ten sposób przeforsowano radykalne zmiany społeczno-ekonomiczne latach 80 i 90, które doprowadziły do ukształtowania się ekonomii neoliberalnej: minimum świadczeń, prywatyzacja, niepewność jutra, elastyczność zatrudnienia, masowe bezrobocie, wypłaty na niskim poziomie, brak gwarancji godnego zarobku. Wprowadzenie takich zmian jednocześnie wywołałoby rewolucję.


4. Odraczaj zmiany

Kolejny sposób na wprowadzenie niemile widzianej zmiany to przedstawienie jej jako „bolesnej konieczności”, którą nieuchronnie będziemy musieli wprowadzić w przyszłości. Ludziom łatwiej jest zaakceptować widmo przyszłego poświęcenia, niż wprowadzić zmianę od razu. Ponadto społeczeństwa mają tendencję do naiwnej wiary, że „wszystko będzie dobrze” i że być może uda się uniknąć poświęcenia. Taka strategia daje więcej czasu na oswojenie się ze świadomością zmiany. A także, kiedy przyjdzie czas by wcielić ją w życie, na przyjęcie jej w postawie rezygnacji.


5. Mów do społeczeństwa jak do dziecka

Większość reklam i komunikatów kierowanych do opinii publicznej wykorzystuje język oraz sposób argumentowania, jakiego używa się przemawiając do dzieci lub osób umysłowo chorych. A więc uproszczony i wręcz infantylny. Im bardziej chcesz zamglić obraz rzeczywistości swojemu rozmówcy, tym bardziej staraj się infantylizować komunikat. Dlaczego? „Jeśli będziesz mówić do osoby, jakby miała ona 12 lat, to po wpływem sugestii prawdopodobnie odpowie lub zareaguje bezkrytycznie, tak jakby rzeczywiście miała 12 lub mniej lat”.


6. Skup się na emocjach, a nie na racjonalności

Wykorzystywanie emocji to klasyczna technika mająca na celu odstawienie racjonalnej analizy i zdrowego rozsądku jednostki na bok. Co więcej, użycie języka odpowiednio nacechowanego emocjonalnie daje możliwość podświadomego zaszczepienia idei, pragnień, lęków, niepokojów, impulsów, a przez to wywołanie określonych zachowań.


7. Utrzymuj ludzi w ignorancji

Uczyń społeczeństwo niezdolnym do zrozumienia metod sprawowania kontroli. „Edukacja oferowana niższym klasom musi być na tyle uboga i na przeciętnym poziomie, aby przepaść ignorancji pomiędzy niższymi, a wyższymi klasami utrzymywała się, a techniki kontroli pozostawały niezrozumiałe dla niższych klas”.


8. Promuj przeciętność (!)

Spraw, aby społeczeństwo uwierzyło, że bycie głupim, wulgarnym i niewykształconym jest w porządku.


9. Wzmacniaj w ludziach poczucie winy

Pozwól, aby jednostki uwierzyły, że są jedyną osobą winną swoich niepowodzeń przez niedostatek inteligencji, zdolności lub własnych starań. Dzięki temu, zamiast buntować się przeciwko systemowi ekonomicznemu, który stawia jednostkę w niekorzystnej sytuacji, będzie ona żyła w poczuciu winy i dewaluacji własnej wartości. W takim stanie osoba stanie się bierna i niezdolna do podejmowania działań mających na celu zmianę systemu. A bierność oznacza brak rewolucji.


10. Poznaj ludzi lepiej niż oni są w stanie poznać siebie

Przez ostatnich 50 lat szybki postęp w nauce spowodował rosnącą przepaść pomiędzy zasobami wygenerowanej wiedzy, a tym, co jest dostępne (i tłumaczone) dla szerokich mas. Dzięki biologii, neurobiologii i psychologii, elity władzy są w stanie posiąść zaawansowaną wiedzę na temat jednostek, jak i społeczeństwa. To pozwala im poznać człowieka lepiej, niż on sam może znać siebie. Oznacza to, że będąc w posiadaniu tej wiedzy można mieć większą kontrolę nad jednostkami, niż one same nad sobą.


 

Wg Chomsky'ego propaganda zawsze była sposobem na tworzenie kłamstw i półprawd, które tak naprawdę w żadnym momencie nie odnoszą się do faktów.


Jednak jest doskonałym sposobem na rozpowszechnianie nieprawdziwych informacji tak, aby ostatecznie uwierzyło w nie jak najwięcej osób. Głównie dlatego, że są one nieustannie powtarzane i bombardują nas ze wszystkich stron.


„Wszędzie, począwszy od kultury popularnej, na systemie propagandowym skończywszy, istnieje ciągła presja prowadząca do tego, aby ludzie czuli, że są bezradni. A jedyną rolą, jaką mogą odgrywać, jest akceptowanie wszystkich decyzji i ślepe dążenie do nieustannego konsumpcjonizmu”. -Noam Chomsky-

Zobacz także:

Keanu Reeves - twardziel z sercem anioła

Sir John Whitmore - ojciec coachingu biznesowego