Poznaj Przywództwo Służebne (servant leadership). Naucz się słuchać

Przywództwo służebne to filozofia przywództwa, w której priorytetem jest rozwój, dobre samopoczucie i upodmiotowienie pracowników. Ten styl tworzy integracyjne środowisko pracy, które umożliwia wszystkim w organizacji rozwój swojego autentycznego ja.

Podczas gdy tradycyjne przywództwo koncentruje się na żądzy władzy i sukcesie danej organizacji lub firmy, ten typ przywództwa priorytetowo traktuje pracowników. Prawidłowo wdrożony może pomóc w budowaniu prawdziwego zaufania i odpowiedzialności.

Zwolennicy twierdzą, że skupienie się na zdrowiu emocjonalnym pracowników sprawia, że oni tak samo dbają o swoich współpracowników. To tworzy przyjazne środowisko, które zachęca do rozwoju i wysokiej jakości pracy. To pozwala również wyzwolić w ludziach potencjał twórczy i rozwijać innowacyjność.

Głównym aspektem jest akceptacja innych. Tworząc środowisko, w którym każdy czuje się bezpiecznie, powstaje „psychologiczny klimat etyczny”, który pozwala pracownikom być autentycznymi i nie obawiać się osądów kierownictwa za bycie sobą.

Ten klimat tworzy tolerancję dla różnorodności i w naturalny sposób ułatwia zaangażowanie ludzi. To z kolei zachęca pracowników do podejmowania trudnych decyzji, nawet jeśli będzie się to wiązało z popełnianiem błędów. A to z kolei pozwala każdemu budować osobisty i zawodowy rozwój w organizacji.

Czym jest przywództwo służebne? Jak powstała teoria servant leadership?

Teorię przywództwa służebnego (ang. servant leadership) zapoczątkował Robert K. Greenleaf, który spopularyzował ten termin w eseju z lat 70. zatytułowanym „Sługa jako przywódca”.

Jego inspiracją była książka pt. "Podróż na Wschód" i jej główny bohater, Leo. To służący, który niespodziewanie znika z pracy. Po jego zniknięciu produktywność i efektywność pozostałych pracowników rozpadły się, co pokazało, że Leo przez cały czas był liderem.

W ten sposób Greenleaf założył, że podstawą prawdziwego zaufania i autonomii jest otwarta komunikacja pomiędzy pracownikami i liderami.

Zaproponował też nowatorską postawę i oparł ją na dwóch głównych założeniach:

1. „Służę, ponieważ jestem liderem” i

2. „Jestem liderem, ponieważ służę”.

Pierwsza przesłanka koncentruje się na altruizmie i bezinteresownej trosce o innych, podczas gdy druga opiera się na ambicji osoby, by zostać przywódcą.

Po raz pierwszy przetestował tę teorię podczas pracy na stanowisku dyrektora w AT&T i z upływem czasu zyskała ona popularność jako skuteczny styl przywództwa.

Jakie są podstawowe zasady przywództwa służebnego?

Pierwotne założenie twórcy teorii było stosunkowo niejasne w porównaniu z innymi podejściami i modelami przywództwa. To doprowadziło do kilku interpretacji oryginalnego pomysłu, których celem było rozszerzenie koncepcji i zaoferowanie bardziej szczegółowych wytycznych dotyczących tego, jak to powinno wyglądać w praktyce.

Interpretacja według Spersa.

Larry Spears w książce pt. „Character and Servant Leadership: Ten characteristics of effective caring leaders” zdefiniował cechy, które musi posiadać przywódca służący, aby móc wywierać wpływ.

Cechy te, zwane czasem 10 podstawowymi zasadami, obejmują:

1. empatię (empathy),

2. słuchanie (listening),

3. uzdrawianie (healing),

4. świadomość (awareness),

5. perswazję (persuasion),

6. konceptualizację (conceptualization),

7. przewidywanie (foresight),

8. zarządzanie wspólnym interesem (stewardship),

9. zaangażowanie w rozwój ludzi (commitment to the growth of people) ,

10. budowanie społeczności (building community).

Cztery pierwsze zasady dotyczą osobowości i charakteru danej osoby. Pozostałe odzwierciedlają zachowania w relacjach międzyludzkich i dotyczą wymiaru społecznego.

Interpretacja Barbuto i Wheelera.

W następnym kroku dwóch badaczy, Barbuto i Wheeler, przekształcili 10 cech Spearsa w strukturę zwaną „naturalnym pragnieniem służenia innym”, która składa się z pięciu następujących kategorii przywództwa służebnego:

1. powołanie altruistyczne,

2. uzdrawianie emocjonalne,

3. mądrość,

4. perswazyjne mapowanie,

5. organizacja zarządzania.

W każdej kategorii znajduje się od 4 do 5 szczegółowych cech.

Koncepcja Iarocci.

Z kolei Joe Iarocci, autor Servant Leadership in the Workplace, zdefiniował trzy kluczowe priorytety (rozwój ludzi, budowanie zaufanego zespołu, osiąganie wyników), trzy kluczowe zasady (najpierw służenie, przekonywanie, upodmiotowienie) i trzy kluczowe praktyki (słuchanie, delegowanie, łączenie pracownika z misją).

Podejście Russela i Stone'a.

Dwaj inni badacze, Russell i Stone, opracowali dziewięć „funkcjonalnych atrybutów”, które obejmują: wizję, integralność, uczciwość, zaufanie, służbę, modelowanie, pionierstwo, docenianie innych i upodmiotowienie.

Nakreślili także 11 „atrybutów towarzyszących”, które obejmują komunikację, wiarygodność, kompetencje, zarządzanie, widoczność, wpływ, perswazję, słuchanie, zachętę, nauczanie i przekazywanie uprawnień.

Jaka jest konkluzja?

Podsumowując, zasady, którymi rządzi się przywództwo służebne, nie tworzą sztywnego i wyczerpującego kodeksu. Stanowią jednak zaproszenie skierowane do wszystkich osób, które myślą podobnie.

Co oznacza bycie przywódcą-sługą? Charakterystyka przywódcy służebnego.

Według Greenleafa najważniejszą cechą bycia przywódcą-sługą jest uczynienie priorytetem służenia, a nie przewodzenia. Tacy liderzy są bardziej zainteresowani zaspokajaniem potrzeb pracowników i pomaganiem im w rozwoju w organizacji, a mniej koncentracją się na zyskach i prostym prowadzeniu ludzi poprzez mówienie im, co mają robić.

Nie określił dokładnie, jakie cechy charakteru składają się na silnego przywódcę, ale badacze James Sipe i Don Frick przestudiowali jego prace i nakreślili siedem filarów lidera służebnego.

Oto one.

1. To przede wszystkim osoba z charakterem.

Przywódca-sługa to ktoś, kto jest uczciwy, podejmuje decyzje w oparciu o etykę i zasady, wykazuje pokorę i podporządkowuje się wyższym celom.

2. Taki przywódca stawia ludzi na pierwszym miejscu.

Przywódca-sługa okazuje troskę o innych oraz pomaga pracownikom realizować ich aspiracje i rozwijać się w organizacji.

3. Servant leader to wykwalifikowany komunikator.

Umiejętności komunikacyjne są integralną częścią tej roli. Konieczne jest skuteczne słuchanie i rozmawianie z pracownikami z jednoczesnym zachęcaniem do przekazywania informacji zwrotnych.

4. To również współczujący współpracownik.

Aby być silnym przywódcą-sługą, należy konsekwentnie współpracować z innymi i pracować nad wzmacnianiem relacji, wspieraniem różnorodności, równości i integracji oraz rozwiązywaniem konfliktów w miejscu pracy.

5. Odznacza się dalekowzrocznością.

Przywódca-sługa patrzy w przyszłość i, opierając się na intuicji, potrafi przewidywać, co może wpłynąć na organizację. Musi także mieć silną wizję swojej organizacji i być osobą, która w razie potrzeby potrafi podjąć zdecydowane działania.

6. To osoba, która myśli systemowo.

Służący liderzy muszą mieć swobodę poruszania się w złożonych środowiskach i być w stanie dostosować się do zmian. Ten rodzaj przywództwa wymaga strategicznego myślenia i umiejętności skutecznego prowadzenia zmian w organizacji. To również jest zdolność do utrzymywania równowagi między celami strategicznymi a taktycznymi.

7. Taki lider ma autorytet moralny.

Przywódca-sługa wyróżnia się integralnością. Jego czyny i słowa są spójne. Buduje zaufanie do siebie i zaufanie do swoich pracowników poprzez ustanawianie standardów jakości i dotrzymywanie złożonych obietnic. Akceptuje i przekazuje odpowiedzialność oraz wspiera kulturę, która pozwala na przyjmowanie indywidualnej odpowiedzialności przez podwładnych.

Jakie są znane przykłady przywództwa służebnego?

Znani przywódcy służebni w świecie korporacji to Alan Mulally, dyrektor generalny Ford Motor Co.; Susan Wojcicki, prezes YouTube; Paul Polman, dyrektor generalny Unilever; Howard Schultz, dyrektor generalny Starbucks; oraz Tim Cook, dyrektor generalny Apple.

To tylko kilka osób, które są uważane za silne przykłady w świecie korporacji. Liderzy ci wykazują takie cechy jak podejmowanie ryzyka, skoncentrowanie się na pracownikach i preferowanie ich sukcesu ponad zyski.

W branży technologicznej takie przywództwo jest najczęściej widoczne w zwinnych środowiskach programistycznych w zespołach Scrum.

W takim zespole Scrum Master niekoniecznie jest liderem – zamiast tego jest członkiem zespołu, który ściśle współpracuje z innymi sprawnymi pracownikami i zajmuje się definiowaniem wymagań, mapowaniem planów sprintu i rozwiązywaniem wszelkich przeszkód na drodze.

Dlaczego rośnie rola empatii?

Bycie empatycznym od początku było na pierwszym miejscu w tym stylu przywództwa. Natomiast doświadczenia pandemii COVID-19 jeszcze bardziej podkreśliły wagę tej cechy. Praca w trybie zdalnym, rosnąca wśród członków zespołu samotność i poczucie odseparowania wręcz zmuszają menedżerów do przyjęcia stylu opartego na empatii.

Jeżeli chciałbyś się dowiedzieć więcej, kto to jest człowiek empatyczny, zapraszamy do osobnego artykułu.

📌Gdzie znaleźć odpowiednie szkolenia?

• Centrum Roberta K. Greenleafa oferuje kilka szkoleń dedykowanych temu rodzajowi przywództwa.

  
  

• Podstawy obejmują podstawy oryginalnej filozofii i sposoby stosowania tych zasad w miejscu pracy.

  
  

• Kluczowe praktyki obejmują strategie skutecznego przywództwa i sposoby ich zastosowania w rzeczywistych warunkach.

  
  

• Kurs Implementing Servant Leadership koncentruje się na strategiach i praktykach, które pomogą Ci skutecznie wdrożyć takie przywództwo w organizacji.

  
  

• Kursy są realizowane online przy użyciu współdzielonej wiki i dyskusji grupowych; każdy kurs kosztuje 450 dolarów.

Źródła:

Oto najważniejsze źródła wykorzystane do napisania tego artykułu:

• https://www.cio.com/article/303848/what-is-servant-leadership-a-philosophy-for-people-first-leadership.html

• Tłumaczenie z języka angielskiego: Empowerment Coaching Kraków.

Zobacz powiązane artykuły:

Sprawdź inne wartościowe treści zwiazane z przywóztwem:

• Czym jest coachingowy styl przywództwa?

• Co to jest neuroprzywództwo?

• Na czym polega relacyjne przywództwo?

  
  

• Jak wdrażać servant leadership - 8 praktycznych wskazówek od liderów IT

• Moja podróż od przywództwa toksycznego do służebnego

• Bezpieczeństwo psychiczne w pracy

  
  

• Jakie są cechy dobrego lidera?

• Jak być dobrym liderem? Uruchom wrażliwość!

• O roli lidera - przypowieść o gwieździe

• Czy twój autorytet w pracy jest zdrowy?

• Przywództwo framingowe: co to?

  
  

• Od modeli zarządzania po różne style przywództwa – kompletny przewodnik

To również może Cię zainteresować:

• Czy coaching kariery odnosi się tylko do przyszłych liderów?

• Jak sprawić, by coaching przywództwa był inspirujący?

• Usługa Coaching Menedżerski Online